Konopnica jest podmiejska gminą położoną na zachodnich peryferiach Lublina, ściśle związana z największą aglomeracją po prawej stronie Wisły.

Krajobraz wielkiego miasta zmienia się tu na obraz osiedli domów jednorodzinnych i przechodzi w typowo wiejskie polskie obszary pól, łąk i gospodarstw. Są tutaj także dwa duże kompleksy leśne i kilka mniejszych zagajników, środowisko jest nieskażone, co sprawia, że na terenie gminy chętnie osiedlają się mieszkańcy pobliskiego Lublina.

Gmina Konopnica należy do Powiatu Lubelskiego – jednego z 24 powiatów Województwa Lubelskiego.

Gmina sąsiaduje od północy z gminą Jastków, od południa z gminą Niedrzwica Duża, od zachodu z gminami: Wojciechów i Bełżyce, od wschodu z miastem Lublinem.

Przez teren gminy przebiega droga ekspresowa S19, która jest częścią zachodniej obwodnicy Lublina oraz linia kolejowa nr 7 Warszawa Wschodnia-Dorohusk.